İmamın arxasında qiraət edilməlidirmi?

Tirmizi, "Sünən"də belə deyir:

"Elm əhli, imamın arxasında qiraət məsələsində ixtilaf etmişdir. Peyğəmbər (sallallahu aleyhi və səlləm)'in səhabələrindən, Tabiundan və onlardan sonra gələnlərdən elm əhlinin çoxu, imamın arxasında qiraət ediləcəyi görüşündədirlər. Malik, ibnu'l-Mübarək, Şafi, Əhməd və İshaq da bu görüşü mənimsəmişlərdir."

Abdullah b. Mübarək'in belə dediyi rəvayət edilmişdir:

"Mən imamın arxasında Fatihə oxuyuram. Başqaları da eyni şeyi edir. Sadəcə Kufəlilərdən bir qrup oxumur. Ancaq imamın arxasında oxumayanların namazının da caiz olduğu görüşündəyəm." (Mübarəkfuri, "Tuhfətu'l-Əhvəzi şərh-i Camii't-Tirmizi", ll, 237-238, Daru'l-Kutubi'l-İlmiyyə, Beyrut, tarixsiz)

(Haşiyə:

İmam Tirmizi, müəllifin Tirmizi'dən nəql etdiyi sözlərlə bərabər, bunları da deyir:

"...Əhməd b. Hənbəl'ə gəlincə, "Fatihatu'l-Kitabı oxumayanın namazı yoxdur." hədisinin mənası:

'Tək başına namaz qıldığında...' deməkdir." deyir, bu görüşünə də, Cabir b. Abdullah'ın bu sözünü dəlil gətirir:

'Kim ümmü'l-Kitabı oxumadan bir rükət namaz qılarsa, namaz qılmamış deməkdir. Ancaq imamın arxasında olarsa, başqa.'

İmam Əhməd deyir ki:

'Bax, o, Peyğəmbər (sallallahu aleyhi və səlləm)'in səhabələrindən biri olaraq, Peyğəmbər (sallallahu aleyhi və səlləm)'in:

'Fatihatu'l-Kitabı oxumayanın namazı yoxdur.' hədisini təvil etmiş və hədisin, insanın tək başına namaz qıldığı zamankı halını anlatdığını bildirmişdir..." (Salat/230)

Mübarəkfuri'nin, Tirmizi'nin "Sünən"inə yazdığı "Tuhfətu'l-Əhvəzi" isimli bu şərhdə (ll, 203), Cabir (radiyallahu anh)'ın bu təvilini "hədisin zahirinə müxalif bir təvil" olaraq dəyərləndirməsi, təəssüb qoxan və Səhabəyə göstərilməsi lazım olan ədəblə üst-üstə düşməyən bir davranışdır. 

Hədisin bu şəkildə təvili, Cabir (radiyallahu anh)'a məxsus bir davranış deyildir. 

"əl-Binayə" isimli əsərində (ll, 369 və davamı) imam Bədruddin əl-Ayni (əl-Hənəfi), imamın arxasında qiraət edilməyəcəyi rəvayətinin Səhabələrdən 80 nəfərdən nəql edildiyini bildirir. Dolayısı ilə, bu, sadəcə Cabir (radiyallahu anh)'a məxsus bir ictihad deyildir.

Read 5 times
In order to make a comment, please login or register